\"gorsel-gosterge-ikon\"Görsel gösterge, gösteren ile gösterilen arasında gerçek bir benzerlik içerir; bir portre, portresi olduğu insanı nedensiz bir uzlaşımdan çok benzerlik ilişkisiyle anlatır ya da gösterir. Örneğin, Ferdinand de Saussure\’ün portresi bir görüntü, yani bir ikondur. Kısacası , gerçekliği doğrudan doğruya aktaran bütün biçimler ikondur.Görsel gösterge, dili kullanmadan bilgi ya da iletiler aktaran en basit araçtır. Ortodoks (Bizans ve Rus) kiliselerinde olduğu gibi, ağaç panolara çizilmiş dinsel bir resim söz konusu değildir. Burada ele alınan ikon, daha çok, bir benzerlik ilişkisi içinde bir gösterilene (anlam) göndermede bulunan görsel bir biçimdir. İkonun en tipik örneği portrelerdir. Aynı biçimde; resimler, şemalar, resimli romanlar, ikon olarak kabul edilebilir. Belirtilerin aksine, ikonlar isteyerek ve belli amaçlara yönelik olarak insanlar tarafından üretilir.

Amerikalı filozof C. S. Peirce\’e göre, simge ile ikon arasındaki ayrım göstergenin dil dışı gerçeklikle, yani nesneyle kurduğu ilişkinin türüne bağlıdır. Daha önce de belirtildiği gibi, simge belli bir toplumda iki öğe arasında sürekliliği koruyan uzlaşımsal ya da rastlantısal -nedensiz- bir belirtkedir. Böylece, bazı uygarlıklarda terazi adaletin simgesi, yılan ve kedi tıbbın simgesidir.

Görsel gösterge, dil dışlı evrendeki nesneyle doğrudan benzerlik ilişkisi içinde bir göstergedir. Örneğin; bir sandalye resmi, temsil ettiği sandalyeye göre bir görsel göstergedir. Görsel gösterge ile nesne arasındaki ilişki doğal, ya da işlevsel br benzerliğe bağlıdır. Görsel göstergenin nedenli bir gösterge olduğu söylenebilir ve nedenli oluş görsel göstergenin biçiminin rastlantısal olmadığını gösterir: kırmızı renk için bir kan lekesi, siyah renk için bir siyah mürekkep lekesi… gibi.

 

Kaynak: Kıran Zeynel ve Ayşe, Dilbilime Giriş, Multilingual, Ankara, 2010, s. 57-58


gorsel-gosterge-ikon

28 Mart 2013
Etiketler :
Derecelendirme:
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 0.0/10 (0 votes cast)

Kullanıcı Yorumları


Yorum yapabilmek için Giriş yapın.


Benzer Haberler